Radiologia Zabiegowa
W dniach 20–22 maja 2026 r. w Józefowie odbyła się Ogólnopolska Konferencja Neuroradiologii i Radiologii Interwencyjnej PLTR. Spotkanie zgromadziło lekarzy zajmujących się nowoczesnym, małoinwazyjnym leczeniem pacjentów z chorobami naczyniowymi, nowotworowymi, neurologicznymi i wieloma innymi schorzeniami wymagającymi precyzyjnych interwencji pod kontrolą obrazowania.
Program konferencji dobrze pokazał, jak szeroki jest dziś zakres radiologii interwencyjnej. Dyskutowano o leczeniu chorób tętnic obwodowych i aorty, procedurach żylnych, embolizacjach, onkologii interwencyjnej, zabiegach pozanaczyniowych oraz najnowszych metodach neuroradiologii interwencyjnej. Ważne miejsce zajęły także sesje dotyczące ostrego udaru niedokrwiennego mózgu, tętniaków i malformacji naczyniowych, a na zakończenie zaprezentowano ciekawe przypadki kliniczne z praktyki polskich ośrodków.
Coraz więcej leczenia przez niewielkie nakłucie
Radiologia interwencyjna (zabiegowa) wykorzystuje angiografię, tomografię komputerową, rezonans magnetyczny i ultrasonografię nie tylko do rozpoznawania chorób, ale przede wszystkim do ich leczenia. Dzięki obrazowaniu lekarz może precyzyjnie wprowadzić do organizmu igłę, cewnik, stent, materiał embolizacyjny albo aplikator do ablacji — często przez niewielkie nakłucie, bez konieczności wykonywania klasycznej operacji.
Podczas konferencji omawiano między innymi leczenie udarów, krwotoków, niedokrwienia kończyn, chorób aorty i układu żylnego. Dużo miejsca poświęcono także terapiom stosowanym w onkologii: ablacji guzów płuc i nerek, leczeniu zmian w wątrobie, biopsjom wykonywanym pod kontrolą obrazowania oraz przezskórnym drenażom ropni i innych zbiorników płynowych.
W wielu sytuacjach takie zabiegi mogą ograniczyć zakres leczenia chirurgicznego, skrócić pobyt w szpitalu i przyspieszyć powrót pacjenta do codziennej aktywności. Dla osób, które ze względu na wiek, choroby współistniejące lub wcześniejsze operacje nie mogą bezpiecznie przejść klasycznego zabiegu, mogą być też realną szansą na skuteczne leczenie.
Radiologia interwencyjna w stanach nagłych
Jednym z najważniejszych tematów były procedury wykonywane u pacjentów wymagających pilnej pomocy. Trombektomia mechaniczna może u wybranych chorych z udarem niedokrwiennym usunąć skrzep blokujący tętnicę mózgową i zmniejszyć ryzyko trwałej niepełnosprawności. Embolizacja pozwala zatrzymać groźne krwawienie wewnętrzne poprzez zamknięcie krwawiącego naczynia od środka. Z kolei leczenie wewnątrznaczyniowe niedokrwienia kończyn może w niektórych przypadkach zapobiec amputacji.
To właśnie w takich sytuacjach najlepiej widać, że radiologia interwencyjna nie jest jedynie dodatkiem do diagnostyki obrazowej. Jest pełnoprawnym leczeniem zabiegowym, często ratującym życie, narząd lub sprawność pacjenta.
Nowe możliwości także poza onkologią i naczyniami
Konferencja pokazała również rozwój procedur, które jeszcze niedawno kojarzyły się niemal wyłącznie z chirurgią. Omawiano między innymi embolizację prostaty w leczeniu łagodnego przerostu gruczołu krokowego, procedury stosowane u pacjentów z hemoroidami, leczenie zmian tarczycy oraz interwencje dotyczące przytarczyc.
Wspólną cechą tych metod jest dążenie do ograniczenia urazu związanego z leczeniem. Dla pacjenta może to oznaczać mniejsze dolegliwości po zabiegu, krótszą rekonwalescencję i możliwość uniknięcia rozległej operacji.
Największym wyzwaniem pozostaje dostęp pacjentów
Józefów był jednak nie tylko miejscem prezentacji nowych technik i wymiany doświadczeń. W trakcie rozmów wyraźnie wybrzmiał problem nierównego dostępu do radiologii interwencyjnej w Polsce.
Skuteczne leczenie małoinwazyjne wymaga odpowiedniego zespołu, angiografu lub tomografu zabiegowego, dostępu do materiałów embolizacyjnych, urządzeń do ablacji, a także dobrej współpracy z chirurgami, anestezjologami, onkologami, neurologami i lekarzami innych specjalności. W wielu miejscach w kraju brakuje jednak zarówno sprzętu, jak i rozwiązań organizacyjnych pozwalających zapewnić pacjentom ciągłą opiekę — od kwalifikacji do zabiegu po kontrolę po leczeniu.
Dodatkowo bariery organizacyjne blokują rozwój radiologii interwencyjnej w Polsce, podczas gdy dziedzina ta bardzo dynamicznie się rozwija praktycznie w całej Europie. Niestety pociąg nam odjeżdża…
Konferencja w Józefowie potwierdziła, że polskie ośrodki radiologii interwencyjnej dysponują wiedzą i doświadczeniem potrzebnym do wykonywania zaawansowanych procedur. Najważniejszym zadaniem na kolejne lata jest jednak stworzenie warunków, aby te metody były dostępne dla pacjentów szerzej, a nie tylko w pojedynczych, najlepiej wyposażonych ośrodkach.
